Kira sözleşmesi, kiraya verenin bir şeyin kullanılmasını veya ondan yararlanılmasını kiracıya bırakmayı, kiracının da bunun karşılığında kararlaştırılan kira bedelini ödemeyi üstlendiği sözleşmedir.
Kira sözleşmesi yapılırken tarafların hak ve yükümlülüklerinin açık şekilde belirlenmesi, ileride ortaya çıkabilecek uyuşmazlıkların önlenmesi açısından önemlidir.
Kira ilişkisi, kiracı ve kiraya veren arasında yalnızca kira bedelinin ödenmesinden ibaret olmayan, karşılıklı hak ve yükümlülükler doğuran hukuki bir ilişkidir. Kira sözleşmesinin hazırlanması, kira bedeli, depozito, bakım ve onarım sorumlulukları, kira artışı ve sözleşmenin sona ermesi gibi birçok konu taraflar arasında uyuşmazlığa neden olabilir.
Kiracının Hakları Nelerdir?
Kiracının hakları, kira sözleşmesinin türüne ve kiralananın niteliğine göre değişebilir. Genel olarak kiracının;
- Kiralananı sözleşmeye uygun şekilde kullanma,
- Kiralananın kullanıma elverişli durumda teslim edilmesini talep etme,
- Kanunda belirtilen şartlar dışında kira ilişkisinin sona erdirilmesine karşı korunma,
- Kira bedelinin kanuni sınırlar içerisinde belirlenmesini talep etme,
- Depozitonun sözleşme ve kanuni düzenlemelere uygun şekilde uygulanmasını bekleme gibi hakları bulunabilir.
Ancak bu hakların kapsamı somut olayın özelliklerine göre ayrıca değerlendirilmelidir.
Kiraya Verenin Hakları Nelerdir?
Kiraya verenin de kira ilişkisi kapsamında çeşitli hakları bulunmaktadır.
Kiraya veren, sözleşmede kararlaştırılan kira bedelinin zamanında ödenmesini talep edebilir. Kiracının kiralananı sözleşmeye aykırı kullanması veya kira ilişkisinden doğan yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde kanunun izin verdiği hukuki yollara başvurabilir.
Bununla birlikte kiraya verenin haklarını kullanırken kanuni düzenlemelere ve kira hukukuna ilişkin özel hükümlere uygun hareket etmesi gerekir.
Kira Bedeli Nasıl Belirlenir?
Kira bedelinin belirlenmesi ve kira bedelinin yenilenen kira dönemlerinde nasıl değiştirileceği, Türk Borçlar Kanunu’nda yer alan düzenlemelere tabidir.
Kira artışlarında uygulanabilecek oran ve şartlar, konut veya çatılı işyeri kiralarında ilgili yasal düzenlemeler çerçevesinde değerlendirilmelidir.
Bu nedenle kira artışının yalnızca tarafların karşılıklı olarak belirlediği bir oran üzerinden değerlendirilmesi her durumda yeterli olmayabilir.
Kira Uyuşmazlıklarında Hukuki Destek Neden Önemlidir?
Kiracı ve kiraya veren arasındaki uyuşmazlıklarda uygulanacak hukuki düzenlemeler; konut veya işyeri kiracılığına, sözleşmenin içeriğine ve uyuşmazlığın niteliğine göre değişebilir.
Bu nedenle tahliye, kira bedeli, kira artışı, depozito, sözleşmenin feshi ve diğer kira uyuşmazlıklarında somut olayın hukuki açıdan değerlendirilmesi önemlidir.
Terakki Hukuk & Danışmanlık olarak kiracı ve kiraya verenlerin haklarının korunması, kira sözleşmelerinin hazırlanması ve incelenmesi, tahliye süreçleri ve kira uyuşmazlıklarının çözümü konusunda hukuki danışmanlık ve dava hizmetleri sunuyoruz.
